Ergenlik deyince akla çoğunlukla çocuklarımız geliyor. Onların gelişimleri, değişimleri, belki sessizlikleri belki öfke patlamaları, çarpılan kapılar, eve geç gelmeler, yükselen sesler gibi zaman zaman problem olabilen davranışları…
Peki ergenlik sadece çocuklar cephesinde mi yaşanıyor? Çocuklar yeni bir dönemi tecrübe ederken ebeveyn cephesinde neler oluyor? Aileler çocuklarını koruma kollama çabaları içindeyken, duygu ve düşünceleri genç zihinlerde nasıl karşılık buluyor? Peki aradaki iletişim?..
Çok sevdiğim bir alıntı ile başlamak istiyorum. MÖ 335 de Aristo: ‘Bugünlerde gençler kontrolden çıkmış durumda. Kaba bir şekilde yemek yiyorlar, yetişkinlere karşı saygısızlar, anne – babalarına karşı çıkıyorlar ve öğretmenlerini sinirlendiriyorlar.’ Diyor.
Sizce bu cümle tarihten mi?..
Hadi, bugün bazı sorulara cevap arayalım.
- Ergenlik nedir?
- Ergenlik problemli bir dönem midir?
- Her genç ergenlik sorunu yaşar mı? Problemsiz ergenlik geçiren kişiler var mıdır?
- Ergenlik dönemine gelen çocuğunuza ‘Bu çocuğa ne oldu? Çok değişti.’ diyor musunuz?
- ‘Bu çocukla da hiçbir şey konuşulmuyor? Her şeye bağırıp çağırıyor? Hiçbir şeyi umursamıyor? Ne olacak bunun hali?’
- ‘Oturup kendisi ders de çalışmıyor? Koca adam oldu? İşi gücü de yok? Bari üniversite okuyup bir meslek sahibi olsun ama ona da uğraşmıyor.’
- ‘Her şeye tamam deyip bildiğini okuyor. Ne konuşuluyor ne de sorumluluk sahibi biri gibi işini yapıyor.’ Gibi binlerce soru zihninizde dolaşıyor mu?..
Sevgili Anne Babalar,
Yalnız değilsiniz. Birçok ebeveyn gibi siz de çocuğunuzda olan değişimi anlamaya ve biricikleriniz için daha iyi bir gelecek inşa etmeye çalışıyorsunuz. Ancak o küçük minikleriniz sadece bedenen değil aklen ve ruhen de büyüyüp gelişiyor ve bu gelişim dönemi çocukluktan oldukça farklı.
Hadi gelin bu yeni dönemde, çocuğunuza doğru rehberlik edebilmek için çocuğunuzda neler oluyor biraz anlamaya çalışalım.
Ergenlik Nedir?
Ergenlik 10’lu yaşların başında başlayıp 20’li yaşların ortalarına kadar devam eden bedensel, duygusal, zihinsel ve davranışsal değişimlerin ve gelişimlerin olduğu, çocukluktan yetişkinliğe doğru olan bir gelişim dönemidir. Çocuk bu dönemde artık bir gençtir ve yetişkin hayatına hazırlanırken kendisiyle ilgili önemli farkındalıklar edinmek ve bir kimlik inşa etmek için uğraşır. Bunun için bol bol yeni deneyimlere girebilir, sosyal ortamlara daha çok zaman ayırabilir, istemeden de olsa riskli davranışlar sergileyebilir, cinsel kimliğini oluşturmak için karşı cinsi tanımaya/anlamaya çalışır böylece ona karşı ilgisi artar ve kendini ona beğendirmeye çalışabilir, beyin gelişimi ve hormonal değişimlerden dolayı duygusal iniş çıkışlar yaşayabilir ve nerede duracağını belirlemekte sorun yaşayabilir. Ayrıca fiziksel olarak daha güçlü olduğu için bitmeyen enerjileri onları güçlerinin sonuna kadar daha da hareketli kılabilir.
Bunlar ve daha fazlasından dolayı zaman zaman ebeveynleriyle ilişkisi inatlaşmaya, sertleşmeye ve karşılıklı kırgınlıklara gidebilir.
Daha Sağlıklı İletişim Yolları İçin Ergenliği Doğru Anlamak
Öncelikle bedensel, duygusal, zihinsel ve davranışsal değişimlerin ve gelişimlerin olacağının farkında olarak onları anlamaya ve bu dönemsel gelişimlerin normal olduğunu, kendi gelişimleri için bunları yaşamalarının elzem olduğunu kabul edin. Ergenliğin aslında bir geçiş ve fırsat dönemi olduğunu fark ederek kendi kimlik gelişimlerini olabildiğince sağlıklı oluşturmaları için en büyük destekçileri olun. Yani dönemi bir problem olarak değil potansiyellerini ortaya çıkarabilmeleri için fırsat dönemi olarak görün ve onları destekleyerek geçirin.
Gençlerin bedensel, zihinsel enerjileri, güçleri, anlamaya dair merakları çok yüksek ve cevap aradıkları çok soruları var. Tüm bu kaynakları kendi kimliklerini inşa ederken verimli kullanmalarına yardım etmek, potansiyellerini ortaya çıkarmaları için çocuklarımızı desteklemek, onları tıpkı çocukluğundaki gibi koruyup kollamak ama sıkıp boğmadan gelişmelerine fırsat vermek önceliğimiz olsun.
Bir sonraki yazımda pratikte daha çok neler yapabiliriz bunlardan bahsediyor olacağım.
